Extranet

Przejdź do ekstranetu »

II półrocze 1999

Ważniejsze postanowienia IMO w II półroczu 1999 r.

Artykuł jest kontynuacją informacji zamieszczanych tradycyjnie w nr 1 i 4 B.I. (ostatni ukazał się w nr 4/99) i zawiera skrótowe omówienie rezolucji i okólników IMO z II półrocza 1999 r., a ściślej tych, które Sekretariat IMO przesłał do Ośrodka między 1 sierpnia 1999 r. a 10 lutego 2000 r.

W listopadzie ub. roku obradował naczelny organ IMO, Zgromadzenie Ogólne (21 sesja), które podjęło 28 rezolucji. Niestety Ośrodek nie otrzymał dotychczas ich tekstu ostatecznego, dysponujemy tylko projektami tych postanowień; wg zapewnień Sekretariatu ewentualne w nich zmiany będą miały tylko redakcyjny, a nie merytoryczny, charakter. Zamieszczamy poniżej tytuły tych rezolucji. Znaczna ich część to postanowienia o charakterze organizacyjno-administracyjnym i formalno-proceduralnym, charakter warunków technicznych ma zaledwie kilka z nich [A.887(21), - 888, -894, -897]; te omówimy bliżej w następnych numerach B.I.

Rezolucje 21 Sesji Zgromadzenia IMO

Rezolucje uchwalone w dniach od 16 do 25 listopada 1999 r.

A.874(21) Stosunki z organizacjami pozarządowymi.
A.875(21) Zaległości w składkach.
A.876(21) Finanse organizacji i sprawozdania auditorów.
A.877(21) Plan pracy i budżet na 21 okres finansowy 2000-2001.
A.878(21) Wybór auditora zewnętrznego.
A.879(21) Długoterminowy plan pracy organizacji (do r. 2006).
A.880(21) Wdrożenie Międzynarodowego kodeksu zarządzania bezpieczną eksploatacją statków i zapobieganiem zanieczyszczaniu (ISM Code) do dn. 1 lipca 2002 r.
A.881(21) Samoocena administracji morskiej państwa bandery.
A.882(21) Poprawki do procedur postępowania organów kontroli państwa portu (PSC) zapisanych w Rez. A.787(19).
A.883(21) Jednolite światowe wdrożenie zharmonizowanego systemu nadzorów i certyfikacji (HSSC).
A.884(21) Poprawki do Kodeksu postępowania badawczego dla katastrof i wypadków morskich.
A.885(21) Procedury wyznaczania obszarów morskich szczególnie wrażliwych i ustalania dla nich środków ochrony, a także poprawki do wytycznych wg Rez. A.720(17).
A.886(21) Procedury uchwalania warunków technicznych oraz wprowadzania do nich poprawek.
A.887(21) Ustanowienie, aktualizowanie oraz wykorzystanie zasobu informacji gromadzonych w bazie danych światowego morskiego systemu łączności w niebezpieczeństwie i dla zapewnienia bezpieczeństwa (GMDSS).
A.888(21) Kryteria utrzymania sprawności systemu ruchomej łączności satelitarnej w GMDSS.
A.889(21) Urządzenia do przyjmowania i zdejmowania pilota ze statku.
A.890(21) Zasady bezpiecznej obsady załogowej statku.
A.891(21) Zalecenia dla szkolenia załogi ruchomych platform wydobywczych.
A.892(21) Przestępcze praktyki związane ze świadectwami zawodowymi i ich poświadczaniem.
A.893(21) Wytyczne planowania podróży.
A.894(21) Międzynarodowy poradnik poszukiwań i ratownictwa morskiego i lotniczego.
A.895(21) Pokrycia przeciwporostowe dla kadłubów statków morskich.
A.896(21) Utrzymanie i użytkowanie portowych urządzeń odbiorczych odpadów ze statków.
A.897(21) Poprawki do znowelizowanych warunków technicznych projektu, eksploatacji i utrzymania systemu mycia zbiorników ropą surową (COW wg Rez. A.446(XI) poprawionej Rezolucją A.497(XII)].
A.898(21) Poradnik w sprawach odpowiedzialności armatorów z tytułu roszczeń morskich.
A.899(21) Potwierdzanie certyfikatów o ubezpieczeniu w sprawach CLC (odpowiedzialności cywilnej za szkody spowodowane zanieczyszczeniem olejami).
A.900(21) Zadania i cele IMO na lata 2000.
A.901(21) IMO i współpraca techniczna w latach 2000.

Okólniki Komitetu Bezpieczeństwa na Morzu

MSC/Circ.907 z dn. 17.06.99: Zastosowanie prawidła SOLAS III/28.2 dotyczącego lądowiska dla helikopterów na niewtocznych ("non ro-ro") statkach pasażerskich
Ww. prawidło, obowiązujące od 1.07.1998 r. orzeka, że statki pasażerskie o długości większej lub równej 130 m powinny mieć lądowisko dla helikopterów. Jednak analizy skutecznosci akcji ratowniczych z udziałem helikopterów, przeprowadzone metodą FSA (= Formal Safety Assessment = liczbowe oszacowanie bezpieczeństwa) pokazały, że udział helikopterów w takich akcjach, zwłaszcza na klasycznych statkach pasażerskich ("non ro-ro") nie byłby uzasadniony.
Okólnik proponuje, by odpowiedni zapis III/28.2 uzupełnić zdaniem: "statki pasażerskie "nie ro-ro" o długości 130 m lub wyższej, zbudowane po 1 lipca 1999 r. nie muszą mieć lądowiska dla helikopterów i fakt ten nie powinien być przyczyną zatrzymania lub opóźniania statku".

MSC/Circ.927 (MEPC/Circ.359) z dn. 21.07.99: Dokumenty zgodności wystawione wg Kodeksu ISM
W wyniku obrad sesji MSC71 i MEPC43 odstąpiono od wymagania, by oryginał Dokumentu Zgodności (DOC - Document of Compliance), wystawiany armatorowi jako świadectwo jego sprawności organizacyjnej w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi, znajdował się zawsze na statku. Okólnik ustala, że oryginał DOC powinien się znajdować w głównym biurze armatora, a na statku tylko jego kopia, i to niekoniecznie poświadczona, na statku zaś powinien być zawsze - to oczywiste - Certyfikat zarządzania bezpieczeństwem, który statek otrzymuje, jeśli jego stan odpowiada wymaganiom konwencyjnym i jeśli jego armator otrzymał ww. DOC (wg SOLAS, IX/4).

MSC/Circ.929 (MEPC/Circ.362) z dn. 26.07.99: Stosowanie przepisu o wentylacji ładunku, gdy zbiornikowiec przewozić może oleje i chemikalia ciekłe
Na sesjach MSC 70 i MEPC 42 uzgodniono, że przepis o wentylacji ładunku w Kodeksie IBC rozdz. 8 p. 8.1.5 oraz w Kodeksie BCH cz. II jest dla bezpieczeństwa ładunku korzystniejszy niż przepis wg SOLAS II-2/59, szczególnie w odniesieniu do zbiornikowca kombinowanego, przystosowanego do przewozu olejów mineralnych i ich pochodnych na zmianę z chemikaliami ciekłymi. Uzgodnione zalecenie brzmi: "Odpowiednie wymaganie dot. sterowania systemem wentylacji zbiorników, zawarte w Kodeksie IBC rozdz. 8 i w Kodeksie BCH rozdz. II powinny być stosowane zamiast przepisu SOLAS II-2/59 dla zbiornikowców kombinowanych, przewożących oleje i produkty pochodne oraz chemikalia ciekłe".

MSC/Circ.930 (MEPC/Circ.364) z dn. 26.07.99: Wytyczne sposobu przywoływania nieobligatoryjnych postanowień IMO w konwencjach i innych aktach prawnie obowiązujących
Treść tego bardzo ważnego dla interpretacji i stosowania przepisów okólnika została szczegółowo omówiona w BI nr 4/221 z sierpnia 1999 r.

MSC/Circ.931 (MEPC/Circ.366) z dn. 10.09.99: Wytyczne organizacji i metod pracy MSC, MEPC i organów im podległych.
Okólnik odwołuje poprzednie zalecenia tj. MSC/Circ. 816 (MEPC/Circ.331) i precyzuje zakresy kompetencyjne sesji plenarnych Podkomitetów i Komitetów, ich przewodniczących, reguły pracy Grup Roboczych, w tym korespondencyjnych. Opisana jest procedura zgłaszania propozycji zmian do obowiązujących dokumentów i uchwalania tych zmian, procedura zgłaszania nowych tematów, warunki ich wejścia do planów prac i harmonogramów IMO, itd. Te właśnie proceduralno-organizacyjne sprawy są szczegółowo określone w pięciu załącznikach.

MSC/Circ.933, -934, -935, -936, -937, Raporty o aktach piractwa i zbrojnych napadach na statki
Według ostatniego z ww. okólników, na koniec listopada liczba napadów, od początku prowadzenia ich statystyk przez IMO, wynosi 1587. Na koniec maja 1999 r. wynosiła 1480, w ciągu 6 miesięcy wzrosła więc o 107, z czego w III kwartale zdarzyło się ich 63, z tradycyjnym już, niestety, podziałem: 32 w Azji płd-wsch., 6 na Oceanie Indyjskim, 13 wokół Afryki, 12 w Ameryce Płd.

Rezolucje Komitetu Ochrony Środowiska Morskiego

Rezolucja MEPC.78(43) z dn.1.07.99. Poprawki do Załącznika do Protokołu 1978 odnoszącego się do Międzynarodowej konwencji o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki, 1973. (Poprawki do Prawidła 13G i 26 oraz do Certyfikatu wg Załącznika I, a także nowe Prawidło 16 do Załącznika II Konwencji MARPOL 73/78)
Prawidło 13G pt. "Zapobieganie zanieczyszczaniu olejami w wypadku kolizji lub osadzenia na dnie" zostało zmienione w wyniku analizy wypadku osadzenia na mieliźnie i przełamania się rosyjskiego zbiornikowca "Nachodka", z którego wyciekło ok. 19 000 ton oleju napędowego, bardzo trudnego do zebrania z powierzchni morza, jako że ma on niższą lepkość niż ropa surowa. Skażenie ważnych dla Japonii łowisk jest długotrwałym skutkiem tego wycieku. W ocenie wypadku zwrócono uwagę na nieadekwatność przepisu, który dopuszcza przewóz produktów rafinacji, jak w tym właśnie przypadku, w zbiornikach m.in. dna podwójnego statku, podczas gdy nie jest to dozwolone przy przewozie ropy surowej. Wprowadzona poprawka prawidła 13G ma ten praktyczny skutek, że reguły konstrukcji kadłuba i programy inspekcji będą te same dla produktowców o nośności powyżej 20 tys. ton, co i dla zbiornikowców przewożących ropę surową.
Prawidło 26 zostało uzupełnione w wyniku wprowadzenia Prawidła 16 do Załącznika II (patrz niżej) o wymaganie dotyczące sporządzania Okrętowego planu zapobiegania rozlewom: zbiornikowce przewożące olej i przemiennie chemikalia płynne powinny plan taki (SOPEP - Shipboard Oil Pollution Emergency Plan) mieć integralnie połączony z planem zapobiegania rozlewom szkodliwych substancji ciekłych.
Poprawki do Certyfikatu IOPP (International Oil Pollution Prevention Certificate) uwzględniają treść Rezolucji MEPC.60(33) "Guidelines and specifications for pollution prevention equipment for machinery spaces bilges of ships", która obowiązuje od 6 lipca 1993 r. Treścią tej Rezolucji są warunki techniczne dla odolejaczy i urządzeń filtrujących ścieki zęzowe statku.
Stosowany dotychczas formularz świadectwa IOPP przywoływał dawne warunki techniczne ustalone Rezolucją A.393(X) z 1977 r. Poprawki wprowadzają też dodatkowy punkt w formularzu wynikający z wprowadzenia w 1977 r. Prawidła 25A wg Rezolucji MEPC.75(40).
Aktualizacja formularzy IOPP usuwa niezgodności i niedomówienia, które dotychczas bardzo utrudniały kontrolę dokumentów statkowych.
Prawidło 16 Załącznika II, w ślad za poprawką z 1991 r., która do Załącznika I dodała Prawidło 26 dotyczące SOPEP, wprowadza obowiązek sporządzenia planów zapobiegania rozlewom substancji szkodliwych. Plany takie muszą być sporządzone dla każdego (indywidualnie) statku przewożącego chemikalia luzem.
Szczegółowe wytyczne dla takiego planu będą przedmiotem osobnej rezolucji, którą IMO wkrótce opublikuje. Obowiązek posiadania przez statek takiego planu będzie ściśle egzekwowany od 1 stycznia 2003 r., mimo, że Rezolucja MEPC.78(43) wchodzi w życie, w zakresie wszystkich 4 omówionych poprawek od 1 stycznia 2001 r. Pozostawiono więc armatorom, podobnie jak dla Prawidła 13G, pełne dwa lata na przystosowanie istniejących statków do nowych wymagań.

Rezolucja MEPC.79(43) uchwalona 1.07.99: Poprawki do Międzynarodowego kodeksu budowy i wyposażenia statków przewożących niebezpieczne chemikalia luzem (IBC Code)
Dla chemikaliowców zbudowanych po 1.07.1986 r. wprowadza się od 1.07.2002 r. obowiązek utrzymywania bezpiecznego ciśnienia oparów nad cieczą przewożoną w zbiornikach ładunkowych. Wentylacja powinna zapobiegać tak nadciśnieniu, jak i podciśnieniu nad lustrem cieczy, i ciśnienie aktualne powinno być stale monitorowane, a układ alarmowy powinien zabezpieczać przed spadkiem lub zwyżką ciśnienia.

Rezolucja MEPC.80(43) uchwalona 1.07.99: Poprawki do Kodeksu budowy i wyposażenia statków przewożących niebezpieczne chemikalia luzem (BCH Code)
Kodeks BCH obowiązuje chemikaliowce zbudowane przed 1.07.1986 r. i na nich należy wprowadzić modernizację wentylacji wg MEPC.79(43). Chemikaliowce o tonażu poniżej 500 ton rejestrowych, budowane zarówno przed, jak i po granicznej dacie 1.07.1986 r. mogą zostać przez administrację potraktowane bardziej ulgowo (co jednak nie znaczy, że będą zwolnione od usprawnienia wentylacji: "Administration may approve relaxation of this paragraph").

Rezolucja MEPC.81(43) uchwalona 1.07.99: Poprawki do rozdz. 9 Poradnika wyposażenia i eksploatacji systemu mycia zbiorników ropą surową (COW Manual)
Poradnik został wprowadzony w życie Rezolucją MEPC.3(XII) z 1980 r. i jego rozdz. 9 pt. "Określenie przydatności i rodzaju ropy surowej do stosowania jej w układach mycia zbiorników" wymaga po 20 latach istotnej nowelizacji. Rezolucja poleca więc zastąpienie starego tekstu nowym. Załączony tekst podaje parametry (lepkość, punkt krzepnięcia i parowania (mętnienia) ropy zapewniające dobrą sprawność sytemu COW (Crude Oil Washing) dla zbiornikowców z wężownicami grzejnymi w zbiornikach ładunkowych i ściekowych, i alternatywnie, bez takich wężownic. Wykresy zależności temperatury parowania (cloud point temp.) od temperatury krzepnięcia (pour point) oraz wykres tzw. próby Bondiego ułatwiają właściwy dobór czynnika myjącego dla danych warunków eksploatacji.

Rezolucja MEPC.82(43) uchwalona 1.07.99: Wytyczne monitorowania światowej średniej zawartości siarki w paliwach dostarczanych na statki
Treść Rezolucji jest szczegółowo omówiona w poprzednim numerze Biuletynu (6/223 grudzień 1999 r.)

Okólniki Komitetu Ochrony Środowiska Morskiego (MEPC)

MEPC/Circ.355 z dn.30.03.99: Przypuszczalnie nieodpowiednie portowe urządzenia odbiorcze wg MARPOL 73/78
Stosownie do Prawidła 7(2) Załącznika V Konwencji MARPOL rząd Izraela, w wyniku informacji z portu Haifa, złożył w sekretariacie IMO meldunek, że zbiornikowiec m/t "Turchese", bandery liberyjskiej, port macierzysty Monrovia, opuścił port włoski Sarroch i nie zdał w nim szkodliwych resztek po płukaniu zbiorników, a było tych resztek 33m3 i powinny one trafić do urządzeń odbiorczych w porcie rozładunku, właśnie w Sarroch.
Warto pamiętać, że napływ tego rodzaju meldunków i następnie ich rozesłanie do 157 krajów członkowskich MO nie służy dobrej opinii kraju inkryminowanego oraz marketingowi portu nie przyjmującego odpadów ze statku.

MEPC/Circ.359 patrz MSC/Circ. 927

MEPC/Circ.360 z dn.16.08.99: Formularz zgłoszeń do listy adresowej ośrodków rzeczoznawczych do spraw zanieczyszczeń olejami i substancjami szkodliwymi
Stosownie do Art. IV Międzynarodowej konwencji dotyczącej interwencji na pełnym morzu w razie zanieczyszczenia olejami, 1969, (w skrócie "INTERVENTION 1969") oraz uzupełniającego tę konwencję Protokołu 1973 ("INTERVENTION PROT 1973") sporządzono w 1977 r. listę indywidualnych ekspertów ds. oceny przedmiotowych rozlewów (MEPC/Circ. 48).
Lista ta jest, po przeszło 20 latach zupełnie nieaktualna, wobec czego decyzją 42 Sesji MEPC zwraca się do państw członkowskich o zgłoszenie ekspertów instytucjonalnych, najlepiej organizacji międzynarodowych, które mają status stałego konsultanta IMO, lub wysoko wyspecjalizowane ośrodki w państwach członkowskich.
MEPC proponuje również zmianę procedury w pracy ekspertów: dotychczas oceniali oni szkodliwość samego czynnika, a dopiero potem skutki jego wycieku czy zrzutu; obecnie, po uchwaleniu Konwencji HNS (hazardous and noxious substances), sprawy przynależne INTERVENTION należy traktować jako wspólne, ponieważ dla HNS lista substancji szkodliwych jest znana i regularnie nowelizowana.

MEPC/Circ.361 z dn.23.07.99: Jednolite wdrożenie poprawek 1999 do Certyfikatu IOPP
Okólnik podaje istotne informacje uzupełniające dla sprawnego wykonania poprawek wg Rezolucji MEPC.78(43):
certyfikaty już wydane nie będą poprawione; nowe powinny uwzględniać wszystkie zmiany uchwalone w międzyczasie, zbiornikowce, które powinny spełniać Prawidło 13G Załącznika I MARPOL, powinny też przed wydaniem nowego Certyfikatu IOPP zostać poddane przeglądowi i dopiero, w jego pomyślnym wyniku, mogą otrzymać Certyfikat wg formularza B.

MEPC/Circ. 362 patrz MSC/Circ. 929

MEPC/Circ. 364 patrz MSC/Circ. 930

MEPC/Circ.365 z dn.26.07.99: Interpretacja wymagań dotyczących stosowania zrównoważenia hydrostatycznego obciążeń konstrukcji zbiornikowców [Rez. MEPC. 64(36)]
Okólnik uzupełnia i zastępuje poprzedni w tej sprawie (MEPC/Circ.347 z dn. 15.12.1998 r. Celem zrównoważania hydrostatycznego jest poprawa stanu naprężeń w kadłubach zbiornikowców starej konstrukcji (tzn. nie tych z "podwójnym kadłubem"). Stosownie do wyników prac Podkomitetu BLG (z 3 Sesji) okólnik zaleca, by zapełnianie zbiorników balastowych powiązane było z wynikami obliczeń wycieku ładunku w przypadku pęknięcia poszycia (tzw. EOS 1,2,3...= equivalent oil spill) i np. dla oszacowań wg wzoru EOS1 i EOS2 należy zakładać, że zbiorniki balastowe będą puste, przy obliczeniach wg EOS3 należy rozważyć optymalne zapełnienie zbiorników balastowych.
Oczywiście, zbiorniki balastowe, jak zawsze, mają służyć utrzymaniu optymalnych przegłębień kadłuba, jego stateczności i wytrzymałości.
Okólnik podaje metody obliczeń z uwzględnieniem korekt wprowadzonych przez IACS do zaleceń (UR-MPC7), zgłoszonych na 43 sesji MEPC w lipcu 1999 r.

MEPC/Circ. 366 patrz MSC/Circ. 931

MEPC. 3/Circ.3/Add.1 z dn. 19.10.99: Portowe urządzenia odbiorcze odpadów olejowych ze statków
Okólnik zawiera uzupełnienia informacji o rodzajach urządzeń odbiorczych nadesłane do IMO przez Chorwację, Egipt, Niemcy, Indonezję, Japonię, Słowenię i Południową Afrykę. Poprzedni wykaz wg MEPC.3/Circ.3 z dn. 06.10.1998 r. należy więc uzupełnić o dane tu przytoczone.
Obowiązek zgłaszania nowego wyposażenia portów przez państwa-sygnatariuszy Konwencji MARPOL wynika z Artykułu 11(1)(d) tej Konwencji, a obowiązek zdawania przez statki odpadów z Prawidła 12 Załącznika I tejże Konwencji.
Sekretariat IMO zaleca wszystkim administracjom państw członkowskich przekazanie przedsiębiorstwom żeglugowym i zarządom portów treści tego okólnika.

MEPC. 4/Circ. 4 z dn. 07.12.99: Portowe urządzenia odbiorcze resztek i odpadów szkodliwych substancji ciekłych ze statków przewożących chemikalia luzem
Okólnik zawiera kompletny wykaz, zastępujący wszystkie poprzednie wydane przez IMO, urządzeń wymaganych przez Art. 11(1)(d) Konwencji MARPOL i przez Prawidło 7 Załącznika II tej Konwencji. Zgłoszenie informacji o takich urządzeniach jest obowiązkiem zarówno administracji państw-sygnatariuszy konwencji, jak i tych państw, które do MARPOL nie przystąpiły. Wykaz zawiera dane z 38 państw (brak wśród nich Polski) o podstawowych parametrach technicznych tych urządzeń.

FAL. 6/Circ.9 z dn. 23.11.99: Wykaz publikacji dotyczących portów i obsługi statków w portach
Okólnik zawiera w pełni uaktualniony wykaz publikacji dotyczących relacji statek - port, opracowany przez Grupę Roboczą Ship-Port Interface (SPI) podczas 27 sesji Komitetu Ułatwień (FAL27) we wrześniu 1999 r. Okólnik ten zastępuje poprzedni FAL. 6/Circ.8 z dn. 15 marca 1999 r.